PDA

Orijinalini görmek için tıklayınız : "de" bağlacı


al bundy
20-08-2009, 01:06
Forumda ve internette maalesef her yerde gördüğüm bu yazım hatası çok canımı sıkıyor. Bu forumda mesajlarda hatta başlıklarda bile kendinden önceki kelimeyle bitişik yazıldığını görüyorum. Kendinden önceki kelime sert ünsüzle bitiyorsa bağlacı sertleştirenler bile oluyor.

Lütfen başta "de" bağlacı olmak üzere Türkçe yazım kuralların dikkat edelim ve yazılarımızı en azından yüzeysel bir kontrolden geçirdikten sonra gönderelim.

sabunkopugu
20-08-2009, 02:04
''yada'' çok yanlış kullanılıyor.Ya da olmalı.Üniversite sitelerinde bile yanlış kullanılıyor.

Alchindus
20-08-2009, 14:27
Efendim güzel bir tespit.

Bir öneri getireyim, görülen yanlış kullanımları burada doğrusu ile işleyebilirsiniz. Faydalı olabilir.

exxonster
20-08-2009, 14:36
Yanlız değilsiniz! :)

http://www.dahianlamindakideayriyazilir.com/

İvan Karamazov
20-08-2009, 15:17
bu öneriyi bende destekliyorum :lol:

al bundy
20-08-2009, 15:25
Yanlız değilsiniz! :)

http://www.dahianlamindakideayriyazilir.com/

Link için teşekkürler.


bu öneriyi bende destekliyorum :lol:

:)

sargon
20-08-2009, 16:01
Aziz Nesin "ya da" degil "yada" seklinde yaziyordu. Bu konuda soyut dergisinde bir tartismasi oldugunu hatirliyorum. Bitisik yasilabilecegini, hatta kendi önerisinin bitisik yazmak oldugunu söylüyordu. Ben de sik sik bitisik yaziyorum.

Bir de "mi" eki vardir ki, onu da sürekli yanlis yazariz. Haksiz miyim?

al bundy
20-08-2009, 16:46
Aziz Nesin "ya da" degil "yada" seklinde yaziyordu. Bu konuda soyut dergisinde bir tartismasi oldugunu hatirliyorum. Bitisik yasilabilecegini, hatta kendi önerisinin bitisik yazmak oldugunu söylüyordu. Ben de sik sik bitisik yaziyorum.

Bir de "mi" eki vardir ki, onu da sürekli yanlis yazariz. Haksiz miyim?

"ya da" konusuna gelince, yazarken belki çok farketmez çünkü "ya" bir bağlaç olduğu için onu kelimeden ayrı yazınca başka bir bağlaç olan "da" ona bitişik yazılabilir gibi düşünülmüş olabilir. Ancak "ya da"daki "da"yı söylerken vurgudan dolayı çok rahat bir biçimde "da"nın ayrı yazılması gerektiği anlaşılıyor düşüncesindeyim.

Aslında "mi" de önemli bir konu fakat "de" hemen hemen her yerde gözüme çarptığı için özellikle onu belirtmek istedim.

Lestat
20-08-2009, 19:13
Kesinlikle güzel tespitler..bir de "şey" kelimesi vardır.genelde bitişik yazılır fakat edat olarak kabul edildiğinde ayrı yazılmalıdır.tdk da şu anda ayrı yazılması gerektiğini söylüyor.fakat ben burada tdk yı da eleştirmeden geçemeyeceğim.geçen yıllarda "her şey" in bitişik yazılması gerektiğini söylemişlerdi.ve sonra tam tersi.yine geçen yıllarda şapkalı a nın kalktığını söylemişlerdi hatta bunun üstüne sâlah birsel "ne yani ben şimdi salah mı oldum" demişti.ve sanırım şuan da şapkalı a geri getirildi ya da getirilmek üzere..

Titan
20-08-2009, 21:18
Kelimeye anlam katan şapkaların cümle içinde boyutu küçük olabilir ancak kelimeye verdiği anlam ise tam tersine bir o kadar etkili, mesela "kar" kelimesi. Bilirsiniz, okullarda bile örnek olarak verilen bu kelime, basit bir şapkanın o kelimeyi ne derece etkilediği ve gerçekten yanlış anlamalara yol açabileğinin en güzel kanıtlarından biridir.

sargon
20-08-2009, 21:43
Türkceye q harfi lazim aslinda. kar qar olarak, kagit da qagit olarak yazilmaliydi bence.

Portakaloglu
20-08-2009, 22:01
Sert ünsüzleri de verelim;

fıstıkçı şahap" sözcüklerinde geçen tüm ünsüzler.:D

Neden q harfine ihtiyaç olsun ki?

Lestat
20-08-2009, 22:05
evet aslında çok doğru bi tespit çünkü bazı cümlelerde yumuşak olan a değil k oluyor..kağıt en büyük örneği..

uyar
20-08-2009, 22:15
yok yok q olmadığı çok iyi yoksa nerede k nerede q kullanılacağı tartışılıp dururdu... sonuçta alfabe bizim değil ne kadar az karmaşa olsa o kadar iyi..

sinner
20-08-2009, 23:21
Türkçeye değil de alfabeye q harfi lazım. Yoksa bazı kelimelerin okunuşunu önceden bilmiyorsak okuma kazaları olması kaçınılmaz :)

sargon
20-08-2009, 23:28
Sert ünsüzleri de verelim;

fıstıkçı şahap" sözcüklerinde geçen tüm ünsüzler.

Bunu yapmak icin klavyeyi sürekli degistirmem gerekiyor. Ve harfleri sürekli sasiriyorum. Türkce klavye ile yazanlarin isi kolay tabii :)

evrensel-insan
21-08-2009, 01:18
Saygideger sargon;

Hangisi?, iki tane var.

Kar-Kisin yagan
Kar-elde edilen arti deger.
Yar-sevgili
Yar-ucurum
Hala- Babanin erkek kardesi
Hala- Devam etmekte olan

Eskiden bilindigi gibi; a larin uzerinde isaret vardi ve bu isarete "inceltme isareti" deniyordu.

Yukardaki orneklerde, inceltme isaretleri; elde edilen arti deger, sevgili, devam etmekte olan, anlamlarini tasiyan kelimelerin, a larinin ustunde idi.

Bir dili konusup, yazabilmek baska; bir dili dilbilgisi kurali veya her turlu dil kurallari olarak bilebilmek baskadir.

Bu da, kisinin dilini ne kadar onemsedigine ve dilin iletisimde, ne kadar onemli rol oynadiginin bilincine varabilmesine, baglidir.

Kanal B' de, "Dil Yarasi" diye bir program var. Bir dilin onemsenmeyince ve bilincine varilmayinca; nasil zamanla, dejenere oldugunu ve kendi dilinin kelimelerinin kullanimi yerine; yabanci kelimelere ozenin oldugunu v.s. isleyen bir program.

Saygilarimla;
evrensel-insan

alfred
21-08-2009, 22:40
Güzel Türkçemizde "w" ve "q" gibi harfler yok. Lütfen bu harfleri kullanmayalım. Nokta ve virgül gibi noktalama işaretlerini de mümkün olduğunca çok kullanalım. Özellikle haber sitelerinin altlarına yazılan yorumlarda bu hataları, yanlışlıkları çok görüyorum. Biraz dikkat edelim.

gercekisim
24-08-2009, 00:18
Bağlaç Olan da, de’nin Yazılışı
Bağlaç olan da, de ayrı yazılır. Kendisinden önceki kelimenin son ünlüsüne bağlı olarak ünlü uyumlarına uyar: Kızı da geldi gelini de. Durumu oğluna da bildirdi. Sen de mi kardeşim? Güç de olsa. Konuşur da konuşur.

UYARI : Ayrı yazılan da, de hiçbir zaman ta, te biçiminde yazılmaz.

UYARI : Ya sözüyle birlikte kullanılan da mutlaka ayrı yazılır: ya da.

UYARI : Da, de bağlacını kendisinden önceki kelimeden kesme ile ayırmak yanlıştır: Ayşe de geldi (Ayşe'de geldi değil).

UYARI : Da, de bağlacının bulunma durumu eki olan -da, -de, -ta, -te ile hiçbir ilgisi yoktur. Bulunma durumu eki getirildiği kelimeye bitişik yazılır: devede (deve-de) kulak, evde (ev-de) kalmak, yolda (yol-da) kalmak, ayakta (ayak-ta) durmak, çantada (çanta-da) kek*lik. İkide (iki-de) bir aynı sözü söyleyip durma.

Yurtta sulh, cihanda sulh. (Mustafa Kemal Atatürk)

Kaynak:http://www.tdk.gov.tr/TR/BelgeGoster.aspx?F6E10F8892433CFFAAF6AA849816B2EF8 7C42C67A356329D

Deist Bedo
25-08-2009, 23:41
sizi bilmem, ben çoktan alfabeme q harfini soqtim.

exxonster
27-08-2009, 00:01
"q" harfi, "w" harfi alfabeye girdi gireli yazışmaktan soğudum :) Bunlar bence özentiden başka bir şey değil. Eğer fonetikten alfabeye giden köprünün eksik olduğunu düşünüyorsanız, "e" harfinden başlamalısınız. En az beş tane "e" sesi var Türkçe'de, tabii klavyenizde o kadar e varyasyonu olmadığından, olanları da basması zor olduğundan hiç çözüm bulunamıyor.

Aslında her dil böyle: Sizce İngilizce keyfinden mi okunduğu gibi yazılmıyor? Kullanılan alfabe sabit kalıp da dil evrildikçe alfabeyle dil arasına bir ayrılık giriyor. Bu eksiklik olarak algılanmıyor, hatta Fransızlar için bir övünç kaynağı bile denilebilir.

Yani "naapper ne war ne yoq" demek, alfabemizin eksikliğini tamamlamak değildir. Olsa olsa yarın öbür gün iş güç sahibi olup da rapor yazmanız gerektiğinde sizi mahcup edecek alışkanlıklara yaş küçükken bulaşmaktır.

Bu arada diksiyon uzmanı bilinen Can Gürzap "kağıt"ın "kaat" diye okunduğundan bahseder, "gaat" ya da "qaat" gibi okunuşlar yöresel değişikliklerdir. An"g"aralılar iyi bilir :)

Şaman Türksoy
23-10-2009, 16:06
En az beş tane "e" sesi var Türkçe'de, tabii klavyenizde o kadar e varyasyonu olmadığından, olanları da basması zor olduğundan hiç çözüm bulunamıyor.

"Türkçede" derken kesme işaretine gerek yoktur. Özel adlara gelen yapım ekleri ve (varsa) yapım ekinden sonra gelen tüm ekler bitişik yazılırlar.

Türk + çe + de
kök y.e ç.e

exxonster
03-11-2009, 12:36
"Türkçede" derken kesme işaretine gerek yoktur. Özel adlara gelen yapım ekleri ve (varsa) yapım ekinden sonra gelen tüm ekler bitişik yazılırlar.

Sanırım haklısınız ama, buradaki "de" çekim eki değil mi?

ulpian
03-11-2009, 13:58
Sanırım haklısınız ama, buradaki "de" çekim eki değil mi?

''Türkçede" kelimesinde ''de" çekim eki, fakat ''Türkçe''deki ''çe'' yapım eki. Ve kural gereği özel adlara gelen yapım eklerinden sonra kesme işareti kullanılmıyor aslında.

Ama ben şahsen, bu kuralın mantığını hiçbir zaman anlayamadım ve gereksiz buldum. Yapım eklerinden sonra kesme işaretini kullanmamak, ''yapım eki''nin mantığına zıt geliyor bana. Neticede bir yapım ekiyle yeni bir sözcük türetiliyor ve bu sözcüğü esas almak daha uygun gibi geliyor bana.

Biliyorum, imla kuralları kişilerin şahsi düşünceleriyle keyfi değişmez elbette. Ama çok da fazla dil taassupçusu olmamak lazım bence. Kendi adıma, yazarken elimden geldiği kadar, imlaya dikkat etmeye çalışıyorum, fakat örneğin yukardaki kuralı bilinçli olarak uygulamıyorum. Yani ben de ''Türkçe'de'' olarak yazıyorum.


saygılarımla

Şaman Türksoy
03-11-2009, 14:50
Nedendir bilmem,sitede temel Türkçe yazın ve dilbilgisi kuralları hakkındaki eleştirilere karşı bir tahammülsüzlük var. Eleştirdiğiniz kişi derhal savunmaya geçiyor, 'ben amatörüm, edebiyat yarışmasında mıyız?' ve bunlara benzer bir ton mazeret:) Bu yüzden zorunlu değilse eleştiri yapmak istemiyorum. İlk kez Sayın exxonster eleştirimi hoş karşıladı, en azında kızıp bağırmadı.

Bu bölümde yayınlanmış bazı başlıklara göz attım. Kötü kurgulara, vasat yazılara 'methiyeler' düzüldüğünde kimse tevazu göstermiyor ama, eleştiriye tepki çok:)

Oysa yapıcı, yerinde eleştirilere kulak vermek, hatta teşekkür etmek gerekir.

Sağlıcakla kalınız...

exxonster
03-11-2009, 16:37
Özellikle dilbilgisinde hatamın düzeltilmesine çok sevinirim. Dilbilgisi, kitaptan kurallarını okumakla gelişmiyor. Bir yandan da ulpian'a da katılıyorum: dilde kurallar kullanımla oluşuyor, kullanımda pratik olmayan kurallarsa zamanla kayboluyor.

Bu kuralın da yerindeliğini de zaman gösterecek, ama şimdilik sanki öndeki değil sondaki ekin niteliğine göre bakmak gerekliymişiz gibi geliyor (dil edinim aygıtım -chomsky'ninkinden- bozuktur belki :) ). Yani "Türkçede" diye yazarken bir yandan da "Türk'de" yazmak tutarsızlık gibi geldi bana. Oysa belki de sadece iki istisnayı belirleyen iki kural var.

Şaman Türksoy
03-11-2009, 17:25
Sayın exxonster; bildiğiniz gibi hal,durum ekleri -ki verdiğiniz örnekdeki 'de' eki bulunma hali eki görevindedir- cins isimlere getirilmişse bitişik, özel isimlere getirilmişse ayrık yazılıyor. Niçin böyle olduğunu tam olarak bilmiyorum. Ama sanırım yapım ekleri ile öteki ekleri birbirinden ayırt edebilmek için olabilir. Çünkü, yapım ekleri her şartta eklendiği söze bitişik yazılıyorlar:)
İstanbul + lu derken, 'lu' yapım eki görevi üstlenmiş ve yeni bir kelime yaratmış oluyor, bu yüzden, İstanbul'lu değil İstanbullu olarak bitişik yazılıyor. Kural öyle diyor:)

Türk ve Türkçe sözünde de aynı durum var. Benzer biçimde, çokluk ekleri de bitişik yazılıyorlar.Türk+ler:Türkler Gazneliler, Almanlar, Fransızlar vb.



Sağlıcakla kalınız...