Bir Goril ile Konuşmalar

[yucemanitu]

CONVERSATIONS WITH A GORILLA
(This article describes Koko, a remarkable language-using gorilla. Using sign language, she has a vocabulary of at least 375 words which she uses regularly and accurately. Her trainer, Dr. Francine Patterson, is a researcher in language and communication. She became involved with Koko when the gorilla was nine months old.
1 Koko is a seven-year-old "talking" gorilla. She is the focus of my
career as a developmental psychologist, and also has become a dear friend. Through mastery of sign language—the familiar hand speech of the deaf- —Koko has made us, her human companions, aware not only that her breed is bright, but also that it shares sensitivities commonly held to be the prerogative of people.
2 Take Koko's touching empathy toward fellow animals. Seeing a
horse with a bit in its mouth, she signed, "Morse sad." When asked why
the horse was sad, she signed, "Teeth." Shown a photo of the famous
albino gorilla Snowflake struggling against having a bath, Koko, who
also hates baths, signed, "Me cry there," while pointing at the picture.
But Koko responds to more complicated motivations, too. She loves an
argument and is not averse to trading insults.
3 What makes all this awesome—even for me, after six years of
witnessing such incidents—is that Koko, by all accepted concepts of
animal and human nature, should not be able to do any of this.
Traditionally, such behavior has been considered uniquely human; yet
here is a language-using gorilla.
4 On our first meeting, Koko did nothing to advance the cause of
gorilla public relations. Quickly sizing me up, the tiny 20-pound gorilla
bit me on the leg. But 1 was undeterred. People often ask if I am worried
about dealing with Koko when she reaches full growth, perhaps 250
pounds. The answer is no, though at 130 pounds she already outweighs
me and; is astonishingly strong. While many captive chimpan/ces
become difficult to work with as ihey mature, gorillas seem to be of quite
a different temperament.

5 Vocabulary development is one of the best indexes of human
intelligence. Koko's vocabulary grew at a remarkable pace. Over the first
year and a half, she acquired about one new sign every month. By six and
a half, she had used 645 different signs. Finally, 1 would estimate that
Koko's current working vocabulary—signs she uses regularly! and
appropriately—stands at about 375.

5 From the start, I monitored Koko's performance on human
intelligence tests. Testing Koko's 1Q has not been easy. There is, for
instance, a cultural bias toward humans that shows up when tests are
iujministered to a gorilla. One quiz asked the child, "Point to the two
things that are good to eat." The depicted objects were a block, an apple,
a shoe, a flower, and an ice cream sundae. Koko, reflecting her gorilla
tastes, picked the apple and the flower. Another asked the child to pick
where he would run to shelter from the rain. The choices were a hat, a
spoon, a tree, and a house. Koko naturally chose the tree. Rules for the
scoring required that 1 record these responses as errors.

5 Evidence I have been a£CimuiJating strongly suggests that Koko
expresses a make-believe capacity similar to humans'. At about the age
of five, Koko discovered the value of the lie to get herself out of a jam.
After numerous repeat performances I'm convjriced thai Koko is really
lying in these circinnstances and not merely making mistakes. One of
her first lies also involved the recoastruction of an earlier happening.
My assistant Kate Mann was with Koko, then tipping the scales at 90
pounds, when the gorilla plumped down on the kitchen sink in the
trailer and it separated from its frame and dropped out of alignment.
Later, when 1 asked Koko if she broke the sink, she signed, "Kate There
bad," pointing to the sink. Koko couldn't know, of course, that I would
never accept the idea thai Kale would go around breaking sinks.

5 Koko is defining objects. "What is a stove?" 1 ask her. She points
to the stove. "What do you do with it?" "Cook with." "What is an
orange?" "Food, drink."

5 She perceives right and wrong, but is touchy about blame. During
a videotaping session, when I turn away, she tries to steal grapes from a
bowl. I scold, her. "Stop stealing. Don't be such a pig. Be polite. Ask me.
Stealing is wrong, wrong, like biting and hurling are wrong." Then I ask,
"What does Penny do that's wrong?" Koko says, "Break things, lie, tell
me 'polite' (when I'm] hungry pig."

5 Finally, Koko is learning self-esteem. A reporter asks aboui Koko
as a person. I turn to Koko: "Are you an animal or a person?"
11 Koko's instant response: "Fine animal gorilla."

[asinar]

BİR GORİL İLE KONUŞMALAR


Bu yazı, olağanüstü bir dil kullanan Koko adında dişi bir gorili anlatmaktadır. Koko’nun işaret dilinde, düzenli olarak ve doğru bir biçimde kullandığı, en az 375 sözcükten oluşan bir sözcük dağarcığı bulunmaktadır. Onun eğitmeni, olan Dr Francine Patterson, bir dil ve iletişim araştırmacısıdır. Koko’yla ilgilenmeye, Koko dokuz aylıkken başlamıştır.


1. Koko, 7 yaşında “konuşan” bir gorildir. Gelişimle ilgili bir psikolog olarak, benim kariyerimde Koko bir odak noktasıdır ve benim değer verdiğim bir arkadaşım olmuştur. Büyük bir hünerle kullandığı işaret dili – şu bildiğimiz, işitme engellilerin kullandığı el işaretleri – sayesinde, Koko, biz insanlara, kendi türünün sadece zeki olmakla kalmayıp, yalnız insanlara mahsus olduğu sanılan duyarlılık özelliğini de taşıdığını göstermiştir.


2. Koko’nun diğer hayvanlara karşı şu dokunaklı empatisine – onların duygularını anlayabilme yetisine – bir bakın. Ağzında gem olan bir at görünce, Koko, “Bu at mutsuz, üzgün,” demiş, “Neden üzgün?” diye sorulunca, “Dişleri,” diye işaret etmiştir. Banyo yapmamak için direnen şu meşhur beyaz goril Kartanesi’nin fotoğrafı kendisine gösterildiğinde, kendisi de banyo yapmaktan nefret eden Koko, parmağıyla fotoğrafı işaret ederek, “Orada ben olsam, ağlardım,” demiştir. Ancak Koko daha karmaşık hareketlere de karşılık verebiliyor. Tartışmaya bayılıyor ve hakarete karşılık vermekten de geri kalmıyor.


3. Altı yıldır böyle olaylara şahit olmama karşın, beni bile hayrete düşüren şey şu ki, insan ve hayvan doğası ile ilgili kabul edilegelmiş kavramlara göre, Koko’nun bunlardan hiç birini yapamıyor olması gerekirdi. Geleneksel olarak bunlar, sadece insanlara özgü davranışlar olarak düşünülür, ama gelin görün ki, önümüzde (işaret dilini kullanarak da olsa) konuşan bir goril var.


4. İlk karşılaşmamızda, Koko her goril gibi gorilliğini gösterdi. Yaklaşık 10 kilogramlık bu küçük goril, beni gözüne kestirmiş olmalı ki, bacağımdan ısırıverdi Ama beni yıldıramadı tabii. Herkes bana, Koko muhtemelen 125 kiloluk yetişkin bir goril olduğunda, onunla uğraşmaktan endişe duyup duymayacağımı soruyor. Şu anda Koko’nun 65 kiloluk ağırlığıyla beni geçmesine ve şaşırtıcı derecede güçlü olmasına karşın yanıtım, “Hayır.” Tutsak şempanzeler büyüdükçe onlarla uğraşmak zorlaşır ama gorillerin huyları onlarınkinden epeyce farklıdır.


5. Sözcük dağarcığındaki gelişme, insan zekasının en iyi göstergelerinden biridir. Koko’nun sözcük dağarcığı da olağanüstü bir hızda gelişmiştir. Geçen bir buçuk yıl içerisinde, hemen hemen her ay yeni bir işaret öğrendi. Altı buçuk yaşına geldiğinde, 645 değişik işaret kullanmıştı. Sonuç olarak, benim tahminimce, Koko’nun şu anda yerinde ve düzenli olarak kullandığı işaret-sözcük sayısı 375 cıvarındadır.


6. Taa baştan Koko’nun, insan zekası ile ilgili testlerdeki performansını gözlemledim. Koko’nun IQ’sunu test etmek kolay olmadı. Örneğin, testler insanlara göre hazırlanmıştır ve bir gorile uygulandığında, gorilin seçtiği doğrular, insanların seçtiği doğrulardan farklı olacaktır. Koko’ya, “Yemesi iyi olan iki şeyi göster,” dendiğinde, seçenek olarak sunulan bir taş parçası, bir elma, bir ayakkabı, bir çiçek ve üstü ceviz ve karamel kaplı bir dondurma arasından Koko, bir gorilin ağız tadına uygun olarak, elmayı ve çiçeği seçti. Bir başka soruda, “Yağmur yağarsa, sığınmak için nereye koşarsın?” denildiğinde, Koko, seçenek olarak sunulan şapka, kaşık, ağaç ve ev arasından, pek doğal olarak, ağacı seçti. Puanlama kurallarına göre, tabii ben bu yanıtları yanlış hanesine kaydetmek zorundaydım.

7. Topladığım bulgular kuvvetle şunu gösteriyor; Koko’nun insanlarınkine benzer, yalancıktan inanmayı ifade etme kapasitesi var.Yaklaşık beş yaşındayken, Koko zor durumlarda kendisini kurtarmak için yalan söylemenin değerini keşfetti. Defalarca tekrarladığı davranışlarından şu sonuca vardım ki,, Koko, aşağıda anlatacağım durumlarda yalan söyledi – hata yapmadı. İlk yalanlarından biri, daha önce olmuş bir şeyin ince ayrıntılarına girmekle ilgiliydi. Yardımcım Kate Mann Koko ile birlikteydi. 45 kiloluk ağırlığıya Koko paat diye oturunca, treylerin içindeki mutfak lavabosu çerçevesinden kopup ayrılmış. Daha sonra Koko’ya, evyeyi kırıp kırmadığını sorduğumda, evyeyi göstererek, “Kate kötü, o yaptı,” kabilinden bir şey söyledi. Tabii Koko benim buna hiçbir zaman inanmayacağımı bilemezdi.


8. Koko nesneleri tanımlayabiliyor. Ona, “Soba nedir?” diye sorduğumda, parmağıyla sobayı işaret ediyor. “Onunla ne yaparız?” “Onunla pişirmek.” Portakal nedir?” “Yiyecek, içecek.”


9. Koko doğru ile yanlışı ayırt edebiliyor, ama suçlanma konusunda çok hassas. Bir video çekimi sırasında, ben öte yana dönünce, o kaseden üzüm çalmaya kalkmıştı. Onu azarladım. “Çalmayı kes! Öyle domuzluk etme. Nazik ol. Benden izin iste. Çalmak yanlış, yanlış, ısırmak gibi, onu bunu fırlatmak gibi, yanlış.” Sonra sordum ona, “Penny ne yanlış yaptı?” Koko yanıtladı, “Şunu bunu kırmak, yalan söylemek, bana “kibarca” söyle (acıktığım zaman) aç domuz.”


10. Ve son olarak, Koko kendine saygıyı da öğreniyor. Bir gazeteci, bana Koko’nun kişiliğini sordu. Ben Koko’ya dönüp sordum, “Sen bir hayvan mısın yoksa bir kişi misin?”


11. Koko anında yapıştırdı yanıtı, “İyi hayvan goril.”

[aydoe]

Hayvanların iletişim kurabildiği doğrudur.
İyi eğitilmiş bir köpek sahibinin her söylediğini anlamakta ve ona kendi istediklerini bildirebilmektedir.
Küçükken hayvanat bahçesinde ziyaretçilerden rahatsız olan bir gorilin ağzına aldığı suyu onlara püskürterek kovaladığına tanık olmuştum.
Hayvanlarında düşünebildiklerini düşünmekteyim.

[asinar]

Bunda şaşılacak bir şey yok, sevgili aydoe. Allah diledikten sonra, ;)hayvanlar da - hem de tıpkı insanlar gibi - konuşur tabii. Kur'anda konuşan hayvanları bilmez misin? Örneğin, Hüdhüd kuşu, karıncalar... Hatta - bu Kur'anda yok ama bir hadiste var - Burak denen binek hayvanı, Mirac olayı sırasında Muhammed'e aşkını bile ilan etmiş(miş). Bir zamanlar bir müslüman üyemiz, - şimdilerde yok ortalıkta, Allah selamet versin - La Fontaine masallarına inanmıyordu ama Kur'anda hayvanların - Allah'ın izniyle - pekala konuşabileceklerine inandığını yazmıştı.
Ya sabıııır!

[Ayejj]

Mesela ,yabani hayvanları nasıl ki ırk çalışmalarıyla geliştiriyoruz.Aynı şekilde maynumlar üzerinde çalışılsa belkide bizimle konuşabilecek maymunlar yaratılabilir diye düşünüyorum.

[hackercesur]

Araf(166): Yasaklandıkları şeylerden vazgeçmeye yanaşmayınca da onlara "aşağılık maymunlar olun" dedik.

Nedense aklıma yukardaki ayet geldi. Sanırım allah aşagılık maymunlar derken koko gibi gorillerden bahsetmiş olmalı... !!!

Güzel paylaşım tşk.